Sơ cứu khi bị hóc dị vật - Làm đúng để cứu người kịp thời

Hóc dị vật (thức ăn, đồ chơi, xương…) là một trong những tai nạn nguy hiểm, có thể gây tử vong chỉ trong vài phút nếu không xử trí đúng cách. Theo nhiều nghiên cứu, đây là nguyên nhân tử vong hàng đầu ở trẻ nhỏ và vẫn rất phổ biến ở người lớn, đặc biệt người cao tuổi.

Điều quan trọng là: ai cũng có thể trở thành người cứu mạng – nếu biết cách sơ cứu đúng.

1. Nhận biết dấu hiệu bị hóc dị vật

Người bị hóc có thể có các biểu hiện:

• Dùng tay ôm cổ (dấu hiệu điển hình)
• Không nói được, không ho được hoặc ho yếu
• Thở khó, thở rít, tím tái môi và mặt
• Trường hợp nặng: bất tỉnh

Lưu ý:

• Nếu nạn nhân còn hồng hào, khóc được, la được, nói được, không khó thờ: nên đặt ở tư thế ngồi thở, giữ yên trẻ và đưa đến bệnh viện để khám và gắp dị vật ra.
• Nếu nạn nhân tím tái, khó thở, không khóc hoặc khóc yếu. Nhanh chóng gọi cấp cứu và tiến hành thủ thuật.

=> Nguyên tắc: Sơ cứu ngay – gọi cấp cứu song song

2. Cách sơ cứu

- Trẻ dưới 2 tuổi: phương pháp vỗ lưng ấn ngực

• Đặt trẻ nằm sấp, đầu thấp trên cánh tay trái, giữ chặt đầu và cổ trước bằng bàn tay trái.
• Dùng gót bàn tay phải vỗ 5 cái thật mạnh vỗ lưng trẻ ở khoảng giữa hai bả vai.
• Sau đó lật ngửa trẻ sang tay phải, nếu còn khó thở, tím tái, dùng hai ngón tay trái ấn mạnh ở vùng 1/2 dưới xương ức 5 cái.
• Nếu dị vật vẫn chưa rơi ra ngoài, hãy lật người trẻ lại tiếp tục vỗ lưng. Luân phiên vỗ lưng và ấn ngực cho tới khi dị vật rơi khỏi đường thở hoặc trẻ khóc được.

-Người lớn và trẻ lớn: thủ thuật Heimlich.

 Trẻ còn tỉnh:

• Đứng sau lưng trẻ, vòng hai tay ôm lấy thắt lưng trẻ. Nắm chặt bàn tay làm thành một quả đấm đặt ở vùng thượng vị, ngay dưới chóp xương ức, phía trên rốn.
• Ẩn 5 cái dứt khoát theo hướng từ trước ra sau và từ dưới lên trên, mạnh và nhanh. Có thể lặp lại 6-10 lần ấn bụng cho tới khi dị vật rơi khỏi đường thở hoặc trẻ khóc la được

Trẻ hôn mê:

• Để trẻ nằm ngửa, quỳ xuống dạng 2 chân cạnh đùi nạn nhân.
• Đặt gót một lòng bàn tay lên vùng thượng vị, dưới chóp xương ức, dưới chóp xương ức, đặt tiếp bàn tay thứ hai chồng lên bàn tay thứ nhất.
• Ẩn 5 cái dứt khoát, mạnh và nhanh vào bụng theo hướng từ dưới lên trên.
• Có thể lặp lại 6-10 lần ấn bụng cho tới khi dị vật rơi khỏi đường thở.

Chú ý:

• Nếu nạn nhân ngưng thở, phải thổi ngạt hai cái chậm trước và xen kẽ thổi ngạt khi làm thủ thuật Heimlich hay vỗ lưng ấn ngực cho tới khi bệnh nhân thở lại hoặc la khóc được.
• Sau khi lấy được dị vật, hoặc nạn nhân la khóc được, vẫn phải đưa nạn nhân đến cơ sở y tế để kiểm tra.

3. Những sai lầm nguy hiểm cần tránh

Móc họng khi không thấy dị vật → dễ làm dị vật vào sâu hơn

Cho uống nước, nuốt cơm → có thể làm tắc nghẽn nặng hơn

Treo ngược trẻ lên lắc mạnh → không hiệu quả, nguy hiểm

Chậm trễ gọi cấp cứu

4. Cách phòng tránh hóc dị vật

Cắt nhỏ thức ăn cho trẻ

Tránh cho trẻ ăn khi đang chạy, cười, khóc

Không cho trẻ chơi đồ nhỏ dễ nuốt

Người lớn: nhai kỹ, đặc biệt với người già, răng yếu

📍 Hãy đến ngay Nhà thuốc Nhân Văn Q.5 liên kết Phòng khám Việt Nhật - 218 Trần Hưng Đạo, P. Chợ Lớn, TP.HCM, để được tư vấn và lựa chọn sản phẩm phù hợp cho mình cùng người thân. 

Hotline: 0819.221.222